cocukhaklari-07102013

Anayasa ve çocuk hakları nedir?

Anayasa, yasa, çocuk hakları ve insan hakları konusunda bilmeniz gerekenleri 20 soruda sizin için derledik…

1)İnsanların hangi hakları vardır?

İnsanların beslenme, sağlık gibi ihtiyaçlarını karşılayabilmesi, birbirlerine saygılı, huzurlu yaşayabilmeleri en doğal haklarıdır. Dahası da var; yaşama hakkı, eşit muamele görme ve ayrımcılıktan korunma hakkı, düşünme ve düşüncelerini açıklama hakkı, eğitim hakkı, inanç, vicdan ve din özgürlüğü hakkı, dernek kurma ve toplanma hakkı…

2)Çocukların hakları nelerdir?

Çocuklar insan olmaktan gelen, yaşamak için zorunlu olan temel insan haklarına büyüklere eşit olarak sahiptir. Çocukların temel haklarını şöyle sıralayabiliriz; Çocuk olma hakkı, güzel imkanlar içinde yaşama hakkı, beslenme hakkı, eğitim hakkı, anadilimizi öğrenme hakkı, oyun ve dinlenme hakkı, her türlü kötü davranıştan korunma hakkı, arkadaşlarımızla bir araya gelerek dernek kurma hakkı, bizleri ilgilendiren konularda düşüncelerimizi söyleme ve alınacak kararlara katılım hakkı…

3)Bir çocuk katılım hakkından nasıl yararlanabilir?

Çocuklar kendilerini ilgilendiren her konuda özgürce düşüncelerini söyleyebilmelidirler. Çocuklar görüşlerini gerektiğinde yazı yazarak, konuşarak hatta resim çizerek, oyun oynayarak spor yaparak, şarkı söyleyerek, televizyon, internet gibi imkânları kullanarak dile getirebilirler.

4)Yasa nedir?

Yasa bir ülkede yaşayan herkesi ilgilendiren, yasama (millet) meclisi tarafından kabul edilen ve uyulması gereken kuralların olduğu yazılara verilen isimdir. Yasaya kanun da denir. Yasalar, anayasa denilen en büyük yasaya uygun olarak yapılırlar. Herkesin anayasaya uyması gerektiği gibi, yasalara da uyması gerekir.

5)Yasaları kim nerede yapar?

Bizim ülkemizde yasalar başkentimiz Ankara’daki Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yapılır. 18 yaşından büyükler seçimlerde oy kullanarak milletvekili dediğimiz temsilcileri seçerler. Bu milletvekilleri Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde toplanır ve yasaları yaparlar.

6) Yasalar yapılırken çocuğun görüşü alınır mı?

Çocukların da yasalar hazırlanırken görüşlerini açıklama hakları vardır. Her konuda görüşlerimizi meclise mektup veya internet üzerinden gönderebiliriz.

7)Anayasa ile demokrasi ilişkisi nasıldır?

Demokrasi, insanların yaşadıkları ülkenin yönetimini belirlemesi ve yönetime katılmasıdır. Bir anayasanın demokrasiye uygun olabilmesi için anayasayı insanların seçtiği temsilcilerin yapması önemlidir. Anayasa yapılırken ülkede yaşayan insanların görüşlerine uyulması da önemlidir.

8) Anayasa nedir?

Bir ülkenin nasıl yönetileceğini belirleyen, ülkede yaşayanların haklarını açıklayan en önemli yasadır. Anayasa bütün yasaların üstünde yer alır, hepsinden büyüktür ve bir anne gibi hepsini kucaklar.

9) Anayasa niçin yapılır?

Anayasa pusulaya benzer. Pusuladan olmadan gideceğimiz yönü bulamaz, kayboluruz. Anayasa pusula gibi ülkeye ve insanlara yönlerini gösterir. Anayasa olmalı ki, o ülkede yaşayan herkes haklarını bilsin, haklarını korusun. Anayasa olmalı ki, ülkenin nasıl yönetileceği, insanların ihtiyaçlarının nasıl karşılanacağı belli olsun.

10) Anayasayı kim ve nasıl yapar?

18 yaşından büyükler oy vererek temsilcilerini seçerler. Milletvekili denen bu temsilciler Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde toplanırlar. Aylar süren toplantılar yaparak anayasada nelerin yer alıp yer almayacağını konuşurlar. En sonunda bütün milletvekilleri oy kullanarak anayasayı kabul ederler. Kabul edilen anayasa bütün ülkeye ilan edilir ve uygulanmaya başlar.

11)Anayasanın bir ülke için anlamı nedir? Anayasa çocuk ve bireyler için neleri düzenler?

Anayasa, devlet dediğimiz, bir ülkede yaşayan insanlar için var olan büyük yapının nasıl çalışacağını belirler. Anayasa, bir ülkenin nüfus cüzdanı gibidir. Nüfus cüzdanında adımız yazdığı gibi anayasada da ülkenin adı ve özellikleri yazar. Temel insan hakları ve çocuk hakları da anayasada koruma altına alınır.

12) Anayasaya her şey yazılır mı?

Anayasada her şey yer almaz. Niye derseniz, her şeyi anayasayla çözmeye kalkarsanız, her yeni sorun için yeni anayasa yapmanız gerekir.

13) Bir anayasada çocuklarla ilgili neler yer alabilir? Ülkeler anayasalarında çocuklara nasıl yer veriyor?

Anayasada başta çocukların korunması, eğitim hakları, sağlık hakları olmak üzere temel haklar yer alabilir. Çocuklara yer vermeyen anayasa yok gibidir. Bazı anayasalarda çocuklar için özel yer alır. Ülkeler farklı olsa da çocukların korunması anayasaların ortak yanıdır.

14) Bir hakkın veya ilkenin anayasada yazılmasının sonucu ne olur? Anayasalar değişmez metinler midir?

Anayasanın önemi hiç kimsenin anayasaya aykırı davranamayacak olmasıdır. Türkiye Büyük Millet Meclisi yasa yapar ama yaptığı bu yasa anayasaya aykırı olamaz. Anayasada yazan bir şey değiştirilmek isteniyorsa nasıl değiştirileceği yine anayasada yazar. Anayasa, yasalardan daha üstün olduğu için değiştirilmeleri yasalara göre daha zordur.

15) Anayasa yapımında katılmanın önemi nedir?

İyi bir anayasa ülkede yaşayan kadın, erkek, yaşlı, çocuk herkesin katkısı ve desteği ile olabilir. Anayasa sadece bugün değil, geleceği de düşünmelidir. Anayasa yapanlar, gelecek kuşağı bugün çocuk olarak temsil edenlerin görüşünü almazlarsa olmaz. Bu yüzden, çocukların görüşü alınmalı ve ciddi şekilde değerlendirilmelidir.

16) Kimler anayasa yapımına katılabilir?

Herkes anayasa yapılmasına katkı verebilir. Bu temel bir demokratik haktır. Anayasada ülkeyi ilgilendiren en önemli konular işlendiğine göre kadın, erkek, çocuk, yaşlı herkesin görüşlerini açıklama hakkı vardır. Bireyler dışında vakıflar, dernekler, memur, işçi ve işveren kuruluşları ve bizlere hizmet sunmakla görevli belediyeler de görüşlerini açıklayabilirler.

17)Anayasa oylamasına çocukların katılma hakkı var mıdır?

Ülkemizde 18 yaşından büyük herkesin oy kullanma hakkı vardır. Çocuklar 18 yaşından küçük olduğu için oy kullanma hakkı yoktur.  Fakat bu oy veremeyecek olmak görüşünü açıklayamaz veya açıkladığı görüş dikkate alınamaz demek değildir.

18) Çocuklar içi anayasanın önemi nedir?

Anayasa, haklarımızı herkese hatırlatacak ve onları koruyacaktır. Anayasa, herkesin bu haklara saygı göstermesini sağlayacak en güçlü araçtır. Hiç kimse, meclis bile anayasaya aykırı davranamaz.

19) Uluslar arası sözleşmelere ile anayasa ve yasalar arasında nasıl bir ilişki vardır?

Ülkeler bir araya gelerek sözleşmeler imzalar. Bu sözleşmelere uluslar arası sözleşmeler denir. Çocukları ilgilendiren çok önemli bir uluslar arası sözleşme var; Çocuk Hakları Sözleşmesi. Nasıl yasalara uymak gerekiyorsa uluslar arası sözleşmelere de uyulmalıdır. İnsan haklarını ilgilendiren sözleşmeler ise yasalardan bile üstündür. Anayasa uluslar arası sözleşmeleri yok sayamaz, önüne geçemez. Yeni yapılacak anayasa ülkenin daha önce imzaladığı uluslar arası sözleşmelere aykırı olmamalıdır.

20) Türkiye’de anayasadan ayrı olarak çocuk anayasası hazırlanabilir mi?

Çocuk haklarına ilişkin birçok ilke var ve yasalar yapılırken bu ilkeler yeterince dikkate alınmamaktadır. Şimdilik, ülkemizde Çocuk Anayasası yapma imkânı yok. Yapılacak yeni anayasada buna imkân sağlanabilir.

Kaynak: Çocuk Vakfı Kültürevi

 

 

 

 

mega man

Mega Man mobil cihazlara geliyor!

Herkesin severek oynadığı Mega Man, mobil cihazlardaki yerini alıyor. Peki Mega Man nedir?

pokemon090816

Pokemon Go için yeni Pokemonlar geliyor!

Günümüzde oldukça popüler olan Pokemon Go oyunu için yeni Pokemonlar geliyor. Peki Pokemon Go nedir, nasıl oynanır?

Tiftik keçisi

Tiftik keçisi ve özellikleri

Tiftik keçisi nasıl bir hayvan türüdür? Türkiye’de tiftik keçisi yetiştiriciliği nerelerde yapılır?

ekvatoral iklim

Ekvatoral iklim ve özellikleri!

Ekvatoral iklim nedir, özellikleri nelerdir? Ekvatoral iklim nerelerde görünür?

süper mario run

Süper Mario Run geliyor!..

Süper Mario Run Iphone ve İpad kullanıcılarıyla buluşuyor!.. Peki Süper Mario nedir?

brüksel lahanası

Brüksel lahanası nedir, faydaları nelerdir?

Kış mevsiminin vazgeçilmezi olarak bilinen ve bir kış sebzesi olan Brüksel lahanası ile ilgili bilinmeyenler!..

En son baktıklarımız

Gökkuşağı Dağları

Gökkuşağı Dağları nerede?

Görenlerin ilk bakışta gözlerine inanamadığı ve insana gerçek olmadığı izlenimi veren Gökkuşağı Dağları hangi ülkede?

ilginç bilgiler

Nadir bilinen ilginç bilgiler

Hayatınızda birçoğunu belki de ilk defa duyacağınız ilginç bilgileri sizin için bir araya getirdik…

hindistan cevizi

Neden hindistan cevizi yemeliyiz?

Hindistan cevizinin birçok faydası vardır. Peki faydaları nelerdir ve hindistan cevizi nasıl yenir?

einstein_230215

Einstein’dan altın öğütler!

Albert Einstein’ın sözleri ve görüşlerinden, girişimcilik ile ilgili uygulanabilir çıkarımlar! 

ejder meyvesi

Ejder meyvesi nedir?

Ejder meyvesi ilginç yiyecekler arasında yer alıyor. Peki, bu meyvenin yararlarını biliyor musunuz?..

dogucinari29041601

Çınar Ağacı ve özellikleri

Uzun ömürleri ve heybetli görünüşleri ile bilinen çınar ağaçlarının özellikleri nelerdir? Nerelerde yetişir? Kaç türü bulunur?