gümüş

Gümüş nedir?

Gümüş nedir, nasıl bir elementtir, özellikleri nelerdir, nerelerde kullanılır, nasıl elde edilir ve gümüş zehirlenmesi nedir, neden olur ve belirtileri nelerdir?

Periyodik çizelgenin I B grubunda yer alan kimyasal bir elementtir. Çok eski dönemlerden beri bilinmesine karşın süs eşyası olarak altın ve bakırdan sonra kullanıldı. Tarihi buluntular gümüşü ilk kez Mısırlılar’ın İÖ 3100′ de, Çinliler’in ve Persler’in İÖ 2500′lerde kullandıklarını ortaya koymaktadır. Yine İÖ 1000 yılında gümüş Mısır’da para olarak kullanılmaya başlanmıştır.

Çok eski zamanlardan beri bilinmenin yanı sıra altın ve bakırdan sonra keşfedilmiştir. Altın hammadde olarak az olmasına rağmen dünyanın her yanına yayıldığı için gümüşten çok daha önce kullanılmaya başlanmıştır.

Gümüşün özellikleri nelerdir?

Parlak beyaz renkte altından daha sert, kolay işlenebilen tel ve levha haline getirilebilen sünek bir metaldir. Örneğin; 1 gr gümüşten, 2000 m tel çekilebilir. Doğada iki kararlı izotopu vardır. Elektrik sistemde küp ve altıgen olarak kristallenir. Altından kolay, bakırdan zor oksitlenir. Oksijenden ve sudan etkilenmeyen oksitlenmesinin nedeni ozon ve havadaki kükürttür. Asitlere ve bazı organik maddelere karşı aşınmazsa da nitrik asit ve derişik sülfirik asitte erir.

gumus2-22052015

Sembolü: Ag

Atom Numarası: 47

Atom Ağırlığı: 107,8

Element Serisi: Geçiş metali

Maddenin Hali: Katı

Görünümü: Beyazımsı

Bileşikleri nelerdir?

Gümüşün en çok bilinen bileşikleri şunlardır: Gümüş oksit Ag20, gümüş sülfür Ag2S, gümüş siyanür AgCN ve gümüş nitrat AgN03. Gümüş nitrat tıpta dağlama, siğil tedavisi için kullanılır. Deriyi kararttığı için bu bileşiğe cehennem taşı da denir. Ayrıca gümüş klorür (AgCl), gümüş bromür (AgBr), gümüş iyodür (Agl) gibi halojenürleri de vardır.

Gümüş türleri nelerdir?

Gümüşün yapısı oldukça yumuşak olması nedeniyle kolay şekil almaktadır. Fakat çoğunlukla günümüz kullanımına uygun olabilmesi için üretimde içine belli ölçülerle bakır karıştırılır. Yumuşak bir metal olmasından ötürü takı sektöründe de kullanılmaktadır. Genelde dünyaca bilinen formülünde 925 gram gümüş ile 75 gram bakır karıştırılır.

925’lik gümüşün dışında kullanılan gümüş türleri;

1) Karen Dağ Kabilesi Gümüşü

İlk çağlarda tamamen ilkel metotlarla Taylan’ın dağlık bölgesinde yaşayan insanlar tarafından üretilmiştir. Halk yaptığı gümüş takılarla dünyada ün yapmıştır. Çok yüksek bir saflığa sahip ve takıların yapımında oldukça kullanılmaktadır.

2) Alman Gümüşü

Genellikle ürünlerin dış yüzeyinde kaplama şeklinde görülmekle birlikte nikel ve bakır üzerine yapılmaktadır. Kaplama yapılan gümüş yüzeyden kazındığı zaman alttaki nikel ve bakır cilde temas ettiği esnada kızarıklıklara yol açarak, zehirlenmelere sebebiyet verir. Kalitesiz hammaddeden yapılan çatal, kaşık ve bıçak gibi sürekli yemek yerken kullandığımız malzemeler sağlığımız açısından büyük tehlike oluşturmaktadır. Dışta kaplama şeklinde olan ve hammaddece kalitesiz olan bu kaplarla sıcak besinlerin tüketilmesi tehlikeyi körüklemektedir.

gumus-22052015

3) Alpaca Gümüşü

Kötü niyetli satıcılar tarafından uydurulmuş bir kavramdır. Kullanımı genel olarak evlerde kapı tokmağı, pencere kolu gibi eşyaların yapımında kullanılan, bakır, alüminyum ve nikel gibi metallerin birleştirilmesi ile oluşur.

Gümüş nasıl elde edilir?

Doğada çok derinlerde bulunması gümüş miktarının az olmasının en önemli sebeplerindendir. Yerkabuğu kütlesinin milyonda bir oranını oluşturur. Doğada serbest olarak bulunur. Az oranda ancak doğal gümüş yataklarında saf ya da altın, bakır, cıva ve öteki metallerle (çinko, nikel, kurşun) alaşımlar halinde bulunur. Tarihin ilk çağlarından beri bilinmekte ve işlenmektedir. Meksika, Arjantin, ABD, Kanada, Japonya günümüzde en büyük gümüş üreticileridir.

Türkiye’de Murgul ve Ergani bakır yataklarından yan ürün olarak elde edilir. Saf gümüş yatakları (Atina ve Nevada’da Comstok damarları) tükendiği için gümüş çeşitli madenlerden ayrıştırılarak ya da bileşikler yoluyla elde edilir. En çok rastlanan Ag2S (argentit) ve AgCl’dir (gümüş klorür). Kimyasal yöntemlerle ayrıştırılır. Bakırın elektrolizinde de açığa çıkar.

Gümüşün kullanım alanları nerelerdir?

Gümüş elektriği iyi ilettiğinden ve kolayca tel haline getirildiğinden elektrik alanında kullanılır. Süs eşyası yapımında altından sonra en çok başvurulan metaldir. Bileşikleri yaygın olarak fotoğrafçılıkta (% 30’u) kullanılır. Tıpta diş yapımı, kemik kırıklarında bağlama teli olarak, kemik boşluklarını doldurmada, yanık tedavisinde kullanılır. Ancak bileşikleri zehirli olduğundan vücutta birikim yapabilir.

gumus4-22052015

Gümüş fulminat güçlü bir patlayıcıdır. Cam yapıştırıcısı olarak da kullanılır. Belli oranda bakırla karışımından oluşan metal kaşık, çatal, bıçak, tabak yapımında kullanılır. Ayrıca iyi bir mikrop öldürücü olduğu için Romalılar’dan beri uzun süre saklanması gerekli su ve besinleri korumada kap kaplaması olarak kullanıldı. Günümüzde uzay teknolojisinde ve su saflaştırma sistemlerinde, elektronik aletlerde ve ilaç endüstrisinde giderek kullanım alanı artmaktadır.

Gümüş zehirlenmesi (Arjirizm) nedir?

Zehirlenme ağız ya da cilt yoluyla olabilir. Hastalığın oluşması için, içinde gümüş bileşiği olan maddelerle uzun süre ilişki gereklidir. Bunun sonucu mukoza zarları ve iç organlarda renk değişmesi oluşur. En çok fotoğrafçılıkla uğraşanlarda, kuyumcularda ve gümüş bileşikli ilaçlar kullananlarda görülür. Belirtileri arasında mide ve karın bölgesinde sancılar, nefes darlığı ve taşikardi vardır. Tedavisi oldukça güçtür.

İskelet Sistemi

İskelet Sistemi, İskelet Sisteminin Özellikleri ve Görevleri

İskelet sistemi nedir? Vücuttaki görevi ve özellikleri nelerdir?

mega man

Mega Man mobil cihazlara geliyor!

Herkesin severek oynadığı Mega Man, mobil cihazlardaki yerini alıyor. Peki Mega Man nedir?

pokemon090816

Pokemon Go için yeni Pokemonlar geliyor!

Günümüzde oldukça popüler olan Pokemon Go oyunu için yeni Pokemonlar geliyor. Peki Pokemon Go nedir, nasıl oynanır?

Tiftik keçisi

Tiftik keçisi ve özellikleri

Tiftik keçisi nasıl bir hayvan türüdür? Türkiye’de tiftik keçisi yetiştiriciliği nerelerde yapılır?

ekvatoral iklim

Ekvatoral iklim ve özellikleri!

Ekvatoral iklim nedir, özellikleri nelerdir? Ekvatoral iklim nerelerde görünür?

süper mario run

Süper Mario Run geliyor!..

Süper Mario Run Iphone ve İpad kullanıcılarıyla buluşuyor!.. Peki Süper Mario nedir?

En son baktıklarımız

Gökkuşağı Dağları

Gökkuşağı Dağları nerede?

Görenlerin ilk bakışta gözlerine inanamadığı ve insana gerçek olmadığı izlenimi veren Gökkuşağı Dağları hangi ülkede?

ilginç bilgiler

Nadir bilinen ilginç bilgiler

Hayatınızda birçoğunu belki de ilk defa duyacağınız ilginç bilgileri sizin için bir araya getirdik…

hindistan cevizi

Neden hindistan cevizi yemeliyiz?

Hindistan cevizinin birçok faydası vardır. Peki faydaları nelerdir ve hindistan cevizi nasıl yenir?

einstein_230215

Einstein’dan altın öğütler!

Albert Einstein’ın sözleri ve görüşlerinden, girişimcilik ile ilgili uygulanabilir çıkarımlar! 

ejder meyvesi

Ejder meyvesi nedir?

Ejder meyvesi ilginç yiyecekler arasında yer alıyor. Peki, bu meyvenin yararlarını biliyor musunuz?..

dogucinari29041601

Çınar Ağacı ve özellikleri

Uzun ömürleri ve heybetli görünüşleri ile bilinen çınar ağaçlarının özellikleri nelerdir? Nerelerde yetişir? Kaç türü bulunur?