keman(2)1706

Keman nasıl bir müzik aletidir?

Muhtemelen en tanınmış orkestra çalgısı olan kemanı yakından tanımaya ne dersiniz?

Keman insanı derinden etkileyen eşsiz güzellikteki sesiyle yaylı çalgılar ailesinin en önemli üyesidir. Sesi öteki çalgılara göre birçok bakımdan insan sesine daha yakındır.

Keman, yayla çalınan telli bir enstrümandır. Keman ailesinin diğer üyeleri viola, çello ve konturbas’ dır. Keman, kendine özgü biçimiyle 16. yüzyılda Avrupa’da ortaya çıktı. Teknesi, sırt (Akçaağaçtan) ve göğüs (Köknardan) ile yanlıklardan (Akça ağaçtan) oluşur. Göğsündeki iki delik ”F” biçimindedir.

Yanlıkların ortasında büyük bir girinti vardır. Yine Akça ağaçtan yapılan sapın ucu salyangoz biçiminde kıvrımlıdır. Keman imal edilirken, ön, arka kısımlar ve omurga boş bir kutu oluşturacak şekilde birleştirilir. Kuyruğa bağlanan dört tel köprünün üzerinden geçip perdelerden uzanıp akort anahtarlarına bağlanır. Anahtarlar vasıtasıyla akort edilir ve elin perdelere basılması ile değişik sesler ve tonlar elde edilebilir.

keman(3)1706Çalgının dört teli vardır. Pesten tize doğru doğru; Sol, Re, La, Mi. İlk kemanlar, Bavyera’nın Füssen kentinde İtalya’nın Brescia ve Cremona kentlerinde ve aynı çağda Paris’te yapıldı. Teknenin uzunluğu 36 cm, toplam uzunluk yaklaşık 60 cm’dir. Kemanın çocuklar için yapılmış daha küçük boyutları vardır; çeyrek, yarım (53 cm) ve üç çeyrek (56 cm). 19. yüzyılın ortalarında Türk Müziği’nde de kullanılmaya başlanan keman günümüzde gerek Klasik Türk Müziği, gerekse Türk Sanat Müziği’nin vazgeçilmez çalgıları arasındadır.

Keman’ın tarihteki yeri;
Keman’ın ilk kez nerede yapıldığı kesin olarak bilinmemekle birlikte, Ortaçağ’da İngiltere’de Fidele, Almanya’da Fidele, İtalya’da Lira da Breci, Fransa’da Viel adlarıyla kullanılan yaylı çalgılar Keman’ın atası sayılır. Lavignac, keman’ın Türkler’in kemençesi, Oğuz Kemençesi’nden alındığını yazar. Bazı kaynaklarda ise Araplar’ın rebabından geliştirildiği öne sürülmüştür. 16.ve 17. yüzyıldaki keman yapım ustaları Nicolo Amati, Paolo Maggini, Giuseppe Guarneru, Antonio Stradivarius kemana son şeklini vermişlerdir. Keman asıl biçimini korumakla birlikte 19. yüzyılda bazı değişikliklere uğradı. Çağdaş kemanda gövde ve sap daha uzun, köprü daha yüksektir. Kemana orkestrada ilk olarak ,1565’te St.Riggo ve Corteccia’nın eserlerinde yer verilmiştir . Sonraki yıllarda orkestradaki görevlerinden dolayı 1. ve 2. Keman olarak adlandırılmış orkestradaki sayıları çoğaltılmıştır.

keman(4)1706Keman’ın Türk Musikisi’ndeki yeri;
Keman’ın Türk ülkesine ne zaman geldiği kesin olarak bilinmiyor. İstanbul ve Trabzon gibi Lâtin ülkeleri ile sıkı ilişkilerde bulunan şehirlerde çok eskiden beri Keman’ın en eski örneklerinin bulunduğu ileri sürülmüştür. Kanuni Sultan Süleyman’ın sadrazamlarından Makbul İbrahim Paşa’nın gençliğinde, padişahın şehzadesi olarak Manisa’da bulunduğu yıllarda keman çaldığı biliniyor. Yine bu yüzyılda yaygınlık kazanmış bir saz olarak klasik musikimize girememiş olmakla birlikte , halk arasında çok tutuluyor ve koltuk meyhanelerinde çalınıyordu.

Kemanı üst düzey sınıf arasına sokan kişinin, Sultan 1.Mahmut dönemi sanatkarlarından olan Corci olduğu ileri sürülür. Kemandan önce musikimizin yegane sazı Rebab idi. O yıllarda kemana “Viola d’Amore” deniyordu ki, bu sazın benzeri yakın zamanlara kadar kullanılmış olan Sine Kemanı’dır. Kemani Corci’ye kadar bütün kaynaklarda, eski Türk kemanını çalanların Türk olduğu halde, 18.yüzyıldan, daha doğrusu Corci’den sonra Türk olmayan kimseler Batı kemanını çalmaya heves etmiş ve pek çok ünlü isim otaya çıkmıştır. Hiç şüphesiz bu sanatkarlar Viola d’Amore’nin farklı şekli olan Sine Kemanı’nı çalıyorlardı. Yedi teli olan Sine Keman’ın sesi biraz boğukça olduğu ve kemençe sesine benzediği için, musikiden anlayanlarca daha çok tercih ediliyordu. 19. yüzyıl başına kadar keman çalan sanatkarlar kemanın her iki türünü de kullanmışlardır. Daha sonra Sine Kemanı unutulmuştur.


keman(3)1706
Batı kemanının ülkemize yerleşmesinde Romanyalı Miron’un büyük rolü olmuştur. Ülkemizde Türk Musikisi ölçüleri içinde çok güçlü sanatçılar yetişmiştir. Bir devreye damgasını vuran bu sanatkarlardan bazıları şunlardır: Kemani Hızır Ağa, Kemani Rıza Efendi, Kemani Corci, Kemani Kör Sebuh, Kemani Aleksan Ağa, Kemanî Memduh, Bülbülî Salih Efendi, Reşat Erer, Nubar Tek yay, Sadi Işılay, Hakkı Derman, Selahattin İnal vb. Musiki terminolojimizde keman çalanlara ”kemani” denir.

 

 

İskelet Sistemi

İskelet Sistemi, İskelet Sisteminin Özellikleri ve Görevleri

İskelet sistemi nedir? Vücuttaki görevi ve özellikleri nelerdir?

mega man

Mega Man mobil cihazlara geliyor!

Herkesin severek oynadığı Mega Man, mobil cihazlardaki yerini alıyor. Peki Mega Man nedir?

pokemon090816

Pokemon Go için yeni Pokemonlar geliyor!

Günümüzde oldukça popüler olan Pokemon Go oyunu için yeni Pokemonlar geliyor. Peki Pokemon Go nedir, nasıl oynanır?

Tiftik keçisi

Tiftik keçisi ve özellikleri

Tiftik keçisi nasıl bir hayvan türüdür? Türkiye’de tiftik keçisi yetiştiriciliği nerelerde yapılır?

ekvatoral iklim

Ekvatoral iklim ve özellikleri!

Ekvatoral iklim nedir, özellikleri nelerdir? Ekvatoral iklim nerelerde görünür?

süper mario run

Süper Mario Run geliyor!..

Süper Mario Run Iphone ve İpad kullanıcılarıyla buluşuyor!.. Peki Süper Mario nedir?

En son baktıklarımız

Gökkuşağı Dağları

Gökkuşağı Dağları nerede?

Görenlerin ilk bakışta gözlerine inanamadığı ve insana gerçek olmadığı izlenimi veren Gökkuşağı Dağları hangi ülkede?

ilginç bilgiler

Nadir bilinen ilginç bilgiler

Hayatınızda birçoğunu belki de ilk defa duyacağınız ilginç bilgileri sizin için bir araya getirdik…

hindistan cevizi

Neden hindistan cevizi yemeliyiz?

Hindistan cevizinin birçok faydası vardır. Peki faydaları nelerdir ve hindistan cevizi nasıl yenir?

einstein_230215

Einstein’dan altın öğütler!

Albert Einstein’ın sözleri ve görüşlerinden, girişimcilik ile ilgili uygulanabilir çıkarımlar! 

ejder meyvesi

Ejder meyvesi nedir?

Ejder meyvesi ilginç yiyecekler arasında yer alıyor. Peki, bu meyvenin yararlarını biliyor musunuz?..

dogucinari29041601

Çınar Ağacı ve özellikleri

Uzun ömürleri ve heybetli görünüşleri ile bilinen çınar ağaçlarının özellikleri nelerdir? Nerelerde yetişir? Kaç türü bulunur?